Hooibeestje
📷 Rudolphous, CC BY-SA 4.0 (Wikimedia Commons)

Hooibeestje spotten in Nederland

Coenonympha pamphilus · Small Heath

Makkelijk 🦋 Vlinder

Waar en wanneer zie je een hooibeestje in Nederland? Deze soort is makkelijk te zien, van april tot en met oktober.

Hoe herken je een hooibeestje?

Voorvleugellengte ongeveer 15 millimeter. Klein oranje vlindertje met een zwarte, wit omrande oogvlek in de punt van de voorvleugel; zit altijd met gesloten vleugels.

Waar zie je deze soort in Nederland?

Het hele land, vooral op de zandgronden en in de duinen.

Dit is een algemene, wijdverspreide soort: je kunt hem op veel meer plekken tegenkomen dan de gebieden hieronder. Zie die lijst als een startpunt, niet als een volledige opsomming.

Hoe zeker is dit? geverifieerd kans volgens bron aanwezigheid gemeld Koppelingen die de onderste drempel niet halen, publiceren we niet. Zo bepalen we dat.
NDFF open data, 9.235 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Amsterdamse Waterleidingduinen

Met geluk kans volgens bron
De Visdief · vogelkijkgids AWD
Beste periode hier: Mei tot en met september
NDFF open data, 8.688 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Deelerwoude

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 15.628 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data, 4.352 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data, 4.571 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data, 1.610 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data, 1.996 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data, 1.809 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Nationaal Park De Meinweg

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 1.807 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Nationaal Park Veluwezoom

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 3.255 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Nationaal Park De Maasduinen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 2.052 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Nationaal Park De Biesbosch

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 1.499 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Oostvaardersplassen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 568 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Kroondomein Het Loo

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 1.132 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data, 898 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Nationaal Park Lauwersmeer

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 918 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Nationaal Park Oosterschelde

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 770 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Zwin / Zeeuws-Vlaanderen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 439 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Fochteloërveen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 217 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data, 1.480 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data, 148 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Naardermeer

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 1.027 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Onlanden / Leekstermeer

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 166 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Planken Wambuis

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 10.005 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Oostelijke Vechtplassen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Noordhollands Duinreservaat

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 De Dollard

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Meijendel & Berkheide

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 6.574 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Voornes Duin

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 147 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.
NDFF open data, 5.021 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 De Maashorst

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 5.094 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Strabrechtse Heide & Beuven

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 2.999 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Loonse en Drunense Duinen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 7.815 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 Schoorlse Duinen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 3.399 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

📍 De Putten bij Camperduin

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 638 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-okt, twee generaties.

Deze koppelingen komen rechtstreeks uit de database — per gebied met de kans, de bron en het bewijsniveau.

Wanneer is de beste tijd?

Groen = te zien · oranje = piekperiode. De balk rolt automatisch uit de database.

Beste periode: eind apr-okt, twee generaties.

Beste tijdstip: Overdag, in de zon.

Recente waarnemingen

👁️ Waar is deze soort recent gezien?

Bekijk de actuele waarnemingen op Waarneming.nl. Een handige aanvulling op onze geverifieerde informatie.

Actuele waarnemingen op Waarneming.nl →

Zo vergroot je je kans

  • Ga op een warme, windstille dag tussen een uur of tien en vier — dan zijn ze actief.
  • Zoek de plek op, niet het dier: bloemrijke randen bij vlinders, oevers en open water bij libellen.
  • Beweeg langzaam en houd je schaduw van het dier af; die valt eerder op dan jijzelf.
  • Vroeg in de ochtend zitten ze nog koud en stil op een blad — dan kun je het dichtst naderen.

🎒 Wat je hiervoor nodig hebt

Geen; eventueel een macrolens

🌿 Verantwoord spotten

Houd afstand, blijf op de paden en lok dieren nooit met voer of geluid. Verlaat het gebied zodra een dier onrustig wordt.

Bronnen: De Vlinderstichting, soortpagina Hooibeestje
Status: Geverifieerd · Laatst gecontroleerd: 2026-08-08

Veelgestelde vragen

Waar zie je het hooibeestje?

In open, droge tot matig vochtige schrale graslanden, op heide en in pioniervegetatie. Het komt verspreid over het hele land voor, met de meeste dieren op de zandgronden en in de duinen. De hoogste dichtheden zitten op droge heide met een afwisselende structuur van kort gras, open zand en pollen.

Wanneer vliegt het?

Van eind april tot eind oktober, in twee generaties die elkaar overlappen. Daardoor is er het hele zomerhalfjaar wel een hooibeestje te zien; mei tot en met augustus levert de meeste vlinders op. In zachte jaren zijn ze al eind maart gezien.

Hoe herken je een hooibeestje?

Aan de oogvlek en de houding. De bovenkant is oranje met een smalle bruine rand, maar die zie je zelden: het hooibeestje zit vrijwel altijd met dichtgeklapte vleugels. Wat je dan ziet is een grijsbruine achtervleugel zonder oogvlekken en een kleine zwarte, wit omrande oogvlek in de punt van de voorvleugel. De voorvleugel is ongeveer anderhalve centimeter lang.

Waarom zie je de bovenkant bijna nooit?

Omdat het hooibeestje zijn vleugels na de landing meteen sluit en ze zelfs bij het zonnen niet opent — het kantelt in plaats daarvan schuin naar de zon toe. Wil je de oranje bovenkant zien, dan moet je hem in de vlucht bekijken; zittend hou je het bij die ene oogvlek.

Waar leven de rupsen van?

Van allerlei grassen op schrale grond: reukgras, zwenkgrassen en beemdgrassen. Mannetjes zijn territoriaal en houden een vast plekje aan waar ze patrouillevluchten maken; ze verplaatsen zich in hun hele leven vaak niet meer dan negentig meter. Wil je ze in een berm of grasveld houden, dan is gefaseerd maaien en niet bemesten de sleutel.

Gegevens over voorkomen komen uit de NDFF en van De Vlinderstichting. Zie ook onze verantwoording.

De seizoensmail

Eén keer per maand een korte mail: welke dieren er die maand te zien zijn, in welke gebieden, en wat er die maand net begint of juist ophoudt. Niet vaker, en nooit een advertentie.

Je krijgt eerst een mailtje met een bevestigingslink. Pas als je daarop klikt sta je op de lijst — zo kan niemand jouw adres aanmelden.