Tureluur spotten in Nederland

Aan de poten. Fel oranjerood, en samen met de rode snavelbasis is dat op afstand al genoeg. Vliegt hij op, dan zie je een brede witte achterrand langs de vleugel en een witte wig op de rug — een combinatie die geen andere ruiter bij ons heeft. Let op bij jonge vogels: die hebben bleekoranje tot gele poten en worden daardoor nog weleens voor iets anders aangezien. Verder is hij middelgroot, 27 tot 29 centimeter, en bruingrijs gestreept.

In het zomerkleed is het simpel: de zwarte ruiter is dan roetzwart met witte spikkels, wat geen enkele andere steltloper bij ons is. In winterkleed lijken ze meer op elkaar en let je op de poten en de snavel. De tureluur heeft oranjerode poten en een korte snavel met een rode basis; de zwarte ruiter heeft donkerrode poten, is slanker en heeft een langere, dunne snavel met een licht afwaarts gebogen punt. In de vlucht mist de zwarte ruiter bovendien de brede witte vleugelachterrand van de tureluur.

De pootkleur zegt het al: oranjerood bij de tureluur, groengrijs bij de groenpootruiter. De groenpootruiter is bovendien groter, bleker en heeft een stevige, licht opgewipte snavel, terwijl die van de tureluur recht is. En in de vlucht: de tureluur toont een brede witte achterrand langs de vleugel, de groenpootruiter heeft egaal donkere vleugels met alleen een lange witte wig op de rug.

Omdat hij zijn eigen naam roept. Het geluid is een vloeiend “tjululuu”, vaak twee of drie keer herhaald, en daar komt de Nederlandse naam rechtstreeks vandaan. Kom je in het broedseizoen te dicht bij een nest, dan slaat dat om in een scherp, aanhoudend “tuuk-tuuk-tuuk” vanaf een paaltje — hij staat niet voor niets bekend als de waker van de weide. Hoor je dat alarm, loop dan door: er zitten jongen in de buurt.

In het broedseizoen in vochtig, kruidenrijk grasland met pollen en veel sloten — klassiek weidevogelland. Buiten de broedtijd verschuift hij naar de kust: kwelders, slikken en de getijdengebieden van Wadden en Delta, plus ondiepe binnenwateren. In juli en augustus trekken tienduizenden door, dus dan is de kans op grote groepen het grootst.

Een vloeiend gefloten “tjululuu”, vaak twee of drie keer herhaald. Daar komt zijn Nederlandse naam rechtstreeks vandaan. Boven aan deze pagina staat een opname.