Zuidelijke boomsprinkhaan spotten in Nederland
Met geluk 🦗 Sprinkhaan
Waar en wanneer zie je een zuidelijke boomsprinkhaan in Nederland? Deze soort is met wat geluk te zien, van juli tot en met november.
Hoe herken je een zuidelijke boomsprinkhaan?
Slanke, lichtgroene sabelsprinkhaan van 11 tot 16 millimeter met heel lange, dunne sprieten. Het beslissende kenmerk zijn de vleugels: bij zowel het mannetje als het vrouwtje zijn die teruggebracht tot korte schubben. De gewone boomsprinkhaan, waar hij verder sterk op lijkt, is normaal gevleugeld.
Hoe klinkt een zuidelijke boomsprinkhaan?
Opname: Baudewijn Odé, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons
Waar zie je deze soort in Nederland?
Pas sinds kort in Nederland. In 2008, zestien jaar na de eerste waarneming, was de soort al uit 168 vijfkilometerhokken bekend — een exponentiele toename. De voorkeur gaat vooralsnog sterk uit naar stedelijk gebied.
Leefgebied: Loofbomen in de stad, vooral iep, zomereik en gewone es. In het najaar worden de dieren veel op muren van flatgebouwen gevonden, bij voorkeur vlak bij buitenverlichting.
Dit is een algemene, wijdverspreide soort: je kunt hem op veel meer plekken tegenkomen dan de gebieden hieronder. Zie die lijst als een startpunt, niet als een volledige opsomming.
📍 Nationaal Park Zuid-Kennemerland
aanwezigheid gemeld📍 Nationaal Park Duinen van Texel
aanwezigheid gemeldDeze koppelingen komen rechtstreeks uit de database — per gebied met de kans, de bron en het bewijsniveau.
Wanneer is de beste tijd?
Groen = te zien · oranje = piekperiode. De balk rolt automatisch uit de database.
Beste periode: Vanaf eind juli zijn er volwassen dieren; de hoofdtijd valt in september en oktober.
Beste tijdstip: Na zonsondergang, bij verlichte muren en lantaarns.
Recente waarnemingen
👁️ Waar is deze soort recent gezien?
Bekijk de actuele waarnemingen op Waarneming.nl. Een handige aanvulling op onze geverifieerde informatie.
Zo vergroot je je kans
- Luister eerst: bijna alle soorten verraden zich met hun zang voordat je ze ziet.
- Ga op een warme, windstille namiddag; in de kou en de wind zwijgen ze.
- Loop langzaam en let op waar het geluid stopt — daar zit hij, meestal laag in de vegetatie.
- Een batdetector maakt de soorten hoorbaar die voor het menselijk oor te hoog zingen.
🎒 Wat je hiervoor nodig hebt
Een zaklamp. Meer heb je niet nodig.
Fotograferen
Muren zijn een saaie achtergrond, maar wel een vlakke — leg het dier scherp in beeld met een macrolens op f8 en gebruik een klein invulflitsje met diffusor, anders wordt de muur wit uitgebeten. De schubvormige vleugelstompjes zijn het detail dat de soort bewijst; zorg dat die scherp zijn.
🌿 Verantwoord spotten
Houd afstand, blijf op de paden en lok dieren nooit met voer of geluid. Verlaat het gebied zodra een dier onrustig wordt.
Status: Geverifieerd · Laatst gecontroleerd: 2026-08-12
Veelgestelde vragen
Hoe herken ik een zuidelijke boomsprinkhaan?
Aan de vleugels. Bij deze soort zijn ze bij beide geslachten teruggebracht tot korte schubben; de sterk gelijkende gewone boomsprinkhaan is normaal gevleugeld. Verder een slank, lichtgroen dier van 11 tot 16 millimeter met zeer lange sprieten.
Maakt de zuidelijke boomsprinkhaan geluid?
Hij zingt niet. Het mannetje trommelt met een achterpoot op de ondergrond, meestal twee slagen kort na elkaar, in series van vier tot tien. Op een blad of een muur is dat een zacht getik.
Waar kan ik hem vinden?
In stedelijk gebied, op loofbomen als iep, zomereik en gewone es. In het najaar zitten de dieren opvallend vaak op muren van flats, vlak bij verlichting.
Sinds wanneer komt hij in Nederland voor?
De eerste Nederlandse waarneming dateert uit 1992. In 2008 was de soort al uit 168 vijfkilometerhokken bekend. Klimaatverandering en passief transport met het wegverkeer worden als belangrijkste oorzaken van die opmars gezien.
Wanneer zijn ze volwassen?
Vanaf eind juli. De hoofdtijd van volwassen dieren valt in september en oktober; late exemplaren zijn tot in november gevonden.