Smaragdlibel
📷 Christian Fischer, CC BY-SA 3.0 (Wikimedia Commons)

Smaragdlibel spotten in Nederland

Cordulia aenea · Downy Emerald

Makkelijk 🪰 Libel

Waar en wanneer zie je een smaragdlibel in Nederland? Deze soort is makkelijk te zien, van april tot en met juli.

Hoe herken je een smaragdlibel?

Metaalgroen glanzende libel met een bronzen gloed op het borststuk en opvallend felgroene ogen.

Waar zie je deze soort in Nederland?

Vennen en laagveenmoerassen; ook plassen, kanalen en sloten.

Dit is een algemene, wijdverspreide soort: je kunt hem op veel meer plekken tegenkomen dan de gebieden hieronder. Zie die lijst als een startpunt, niet als een volledige opsomming.

Hoe zeker is dit? geverifieerd kans volgens bron aanwezigheid gemeld Koppelingen die de onderste drempel niet halen, publiceren we niet. Zo bepalen we dat.
NDFF open data, 3.784 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

📍 Fochteloërveen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 334 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 1.066 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 677 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

📍 Deelerwoude

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 566 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 234 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

📍 Naardermeer

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 527 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

📍 Nationaal Park De Biesbosch

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 374 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 1.287 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 797 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 357 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 874 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

📍 Nationaal Park De Meinweg

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 295 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 323 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

📍 Nationaal Park Veluwezoom

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 196 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 425 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.
NDFF open data, 220 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

📍 Kroondomein Het Loo

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 125 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

📍 Onlanden / Leekstermeer

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 174 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

📍 Planken Wambuis

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 398 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

Deze koppelingen komen rechtstreeks uit de database — per gebied met de kans, de bron en het bewijsniveau.

Wanneer is de beste tijd?

Groen = te zien · oranje = piekperiode. De balk rolt automatisch uit de database.

Beste periode: eind apr-eind jul, piek mei-begin jun.

Beste tijdstip: Overdag, in de zon.

Recente waarnemingen

👁️ Waar is deze soort recent gezien?

Bekijk de actuele waarnemingen op Waarneming.nl. Een handige aanvulling op onze geverifieerde informatie.

Actuele waarnemingen op Waarneming.nl →

Zo vergroot je je kans

  • Ga op een warme, windstille dag tussen een uur of tien en vier — dan zijn ze actief.
  • Zoek de plek op, niet het dier: bloemrijke randen bij vlinders, oevers en open water bij libellen.
  • Beweeg langzaam en houd je schaduw van het dier af; die valt eerder op dan jijzelf.
  • Vroeg in de ochtend zitten ze nog koud en stil op een blad — dan kun je het dichtst naderen.

🎒 Wat je hiervoor nodig hebt

Verrekijker die dichtbij scherpstelt

🌿 Verantwoord spotten

Houd afstand, blijf op de paden en lok dieren nooit met voer of geluid. Verlaat het gebied zodra een dier onrustig wordt.

Bronnen: De Vlinderstichting
Status: Geverifieerd · Laatst gecontroleerd: 2026-08-08

Veelgestelde vragen

Wanneer en waar vliegt de smaragdlibel?

Van eind april tot eind juli, met een piek in mei en begin juni — daarmee is dit een van de vroegere echte libellen. Zoek bij vennen en laagveenmoerassen, en soms bij plassen, kanalen en sloten. Hij is algemeen in het grootste deel van het land, maar zeldzaam in West-Nederland, Noord-Groningen, Friesland, Zuid-Limburg, de Betuwe en Flevoland.

Hoe herken je hem?

Aan de metaalglans en de ogen. Het borststuk is metaalgroen met een bronzen, bijna gouden gloed en het achterlijf donkergroen glanzend. Zijn ogen zijn fel smaragdgroen — bij pas uitgeslopen dieren nog dof bruin, maar daarna onmiskenbaar. Aan de basis van de vleugels zit een klein oranje vlekje. Hij is 47 tot 55 millimeter.

Wat is het verschil tussen man en vrouw?

De vorm van het achterlijf. Het mannetje heeft een duidelijk ingesnoerd achterlijf dat naar achteren verbreedt tot een knots op segment 7 en 8. Het vrouwtje heeft een gelijkmatig dik achterlijf zonder insnoering. Bij een biddend mannetje boven de oever zie je die knotsvorm goed.

Wat is het verschil met de glanslibellen?

Waar het achterlijf het breedst is. Bij de gevlekte, hoogveen- en metaalglanslibel ligt het breedste punt verder naar voren, op segment 6 en 7; bij de smaragdlibel op 7 en 8. Bovendien missen de glanslibellen bij de smaragdlibel de gele gezichtstekening die zij wel hebben. In het veld helpt het ook dat de smaragdlibel vroeger vliegt.

Hoe gedraagt hij zich?

Mannetjes patrouilleren laag langs de oevervegetatie en blijven daarbij regelmatig biddend stilhangen, waarbij die groene ogen en de knotsvorm van het achterlijf goed te zien zijn. Vrouwtjes zetten eitjes alleen af, vliegend, en doen dat het liefst in dichte vegetatie, in de schemering of bij slecht weer — zo ontlopen ze de opdringerige mannetjes.

Gegevens over voorkomen komen uit de NDFF en van De Vlinderstichting. Zie ook onze verantwoording.

De seizoensmail

Eén keer per maand een korte mail: welke dieren er die maand te zien zijn, in welke gebieden, en wat er die maand net begint of juist ophoudt. Niet vaker, en nooit een advertentie.

Je krijgt eerst een mailtje met een bevestigingslink. Pas als je daarop klikt sta je op de lijst — zo kan niemand jouw adres aanmelden.