Wulp spotten in Nederland

Formaat, kop en geluid. De wulp is duidelijk groter en lichter van kleur, met een zeer lange, gelijkmatig gebogen snavel. De regenwulp is kleiner en donkerder, heeft een kortere snavel die vooral aan het uiteinde buigt, en — het beste kenmerk — een scherp getekende kop met een lichte streep midden over de kruin tussen twee donkere banden. Het geluid beslist het definitief: de wulp roept een weemoedig tweelettergrepig “koer-líe”, de regenwulp een snelle, ver dragende triller van zeven of acht gelijke fluittoontjes.

Als het geluid van open landschap. De roep is een helder, tweelettergrepig “koer-líe” dat ver draagt en waaraan de vogel zijn naam dankt. In de baltstijd komt daar iets bij wat je niet snel vergeet: een lange, oplopende triller die uitmondt in een bubbelende jubel, gebracht tijdens een zweefvlucht boven het territorium. Op een heideveld in april is dat een van de indrukwekkendste geluiden van de Nederlandse natuur.

Omdat de seksen op verschillende plekken eten. Het vrouwtje heeft een aanzienlijk langere snavel dan het mannetje en foerageert daarmee vaker op wadplaten, waar ze diep in het slik naar schelpdieren en wormen peilt. Mannetjes zitten juist meer op grasland en akkers, waar regenwormen dichter bij de oppervlakte zitten. Zo maken ze onderling minder ruzie om hetzelfde voedsel — en zie je op het wad relatief veel vrouwtjes.

Dat hangt van het seizoen af. In het broedseizoen op heide, hoogveen, duin en extensief beheerd grasland in Oost- en Noord-Nederland. Van juli tot maart verschuift het zwaartepunt naar de kust: de wadplaten, de kwelders en de Delta, waar tienduizenden foerageren rond laagwater en bij hoogwater samendrommen op een hoogwatervluchtplaats. Ook binnenlandse akkers en graslanden gebruiken ze dan om te rusten en te eten.

Omdat het als broedvogel steeds slechter gaat: 3.300 tot 4.100 paren, en sinds 2017 staat hij op de Rode Lijst. De oorzaken liggen in het agrarisch landschap — vroeg en vaak maaien, ontwatering en het verdwijnen van kruidenrijk grasland — waardoor nesten en kuikens het niet halen. Het contrast is groot: als wintergast zit hij hier met honderdduizenden, maar die vogels komen grotendeels uit Scandinavië en Rusland en zeggen niets over hoe het met onze eigen broedvogels gaat.