Scheefbloemwitje
📷 Paul van de Velde, CC BY 2.0 (Wikimedia Commons)

Scheefbloemwitje spotten in Nederland

Pieris mannii · Southern Small White

Met geluk 🦋 Vlinder

Waar en wanneer zie je een scheefbloemwitje in Nederland? Deze soort is met wat geluk te zien, van maart tot en met november.

Hoe herken je een scheefbloemwitje?

Klein witje, nog iets kleiner dan het klein koolwitje. Twee kenmerken: de vleugelpunt is afgerond in plaats van spits, en de zwarte vlek op de voorvleugel is rechthoekig en fors in plaats van rond en klein.

Waar zie je deze soort in Nederland?

Sinds de eerste waarnemingen in 2015 in Limburg uitgebreid over vrijwel het hele land; in het noorden nog minder talrijk.

Leefgebied: Vooral stedelijk gebied en tuinen, daarnaast parken, moestuinen en ruige bermen.

Dit is een algemene, wijdverspreide soort: je kunt hem op veel meer plekken tegenkomen dan de gebieden hieronder. Zie die lijst als een startpunt, niet als een volledige opsomming.

Hoe zeker is dit? geverifieerd kans volgens bron aanwezigheid gemeld Koppelingen die de onderste drempel niet halen, publiceren we niet. Zo bepalen we dat.

📍 Sint-Pietersberg / Zuid-Limburg

Met geluk kans volgens bron
De Visdief · vogelkijkgids Sint-Pietersberg
Beste periode hier: April tot en met september

📍 Nationaal Park Veluwezoom

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 279 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.
NDFF open data, 139 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.
NDFF open data, 282 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.
NDFF open data, 176 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.

📍 Naardermeer

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 171 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.
NDFF open data, 121 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.

📍 Nationaal Park De Biesbosch

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 147 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.
NDFF open data, 186 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.

📍 Deelerwoude

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 290 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.

📍 Planken Wambuis

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 112 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.

Deze koppelingen komen rechtstreeks uit de database — per gebied met de kans, de bron en het bewijsniveau.

Wanneer is de beste tijd?

Groen = te zien · oranje = piekperiode. De balk rolt automatisch uit de database.

Beste periode: Eind mrt t/m nov in drie elkaar overlappende generaties.

Beste tijdstip: Zonnige uren midden op de dag.

Recente waarnemingen

👁️ Waar is deze soort recent gezien?

Bekijk de actuele waarnemingen op Waarneming.nl. Een handige aanvulling op onze geverifieerde informatie.

Actuele waarnemingen op Waarneming.nl →

Zo vergroot je je kans

  • Ga op een warme, windstille dag tussen een uur of tien en vier — dan zijn ze actief.
  • Zoek de plek op, niet het dier: bloemrijke randen bij vlinders, oevers en open water bij libellen.
  • Beweeg langzaam en houd je schaduw van het dier af; die valt eerder op dan jijzelf.
  • Vroeg in de ochtend zitten ze nog koud en stil op een blad — dan kun je het dichtst naderen.

🎒 Wat je hiervoor nodig hebt

Verrekijker of macrolens; determinatie vraagt een goede blik op de vleugelpunt

Fotograferen

Zoek bij een border met scheefbloem in een tuin of park. Fotografeer met open vleugels van bovenaf — de vorm van de vleugelpunt en de rechthoekige zwarte vlek zijn wat je nodig hebt om hem van het klein koolwitje te scheiden

🌿 Verantwoord spotten

Houd afstand, blijf op de paden en lok dieren nooit met voer of geluid. Verlaat het gebied zodra een dier onrustig wordt.

Bronnen: NDFF Flora & Fauna Verkenner (open data), geraadpleegd 31-07-2026; De Vlinderstichting
Status: Geverifieerd · Laatst gecontroleerd: 2026-08-07

Veelgestelde vragen

Wat is het verschil tussen een scheefbloemwitje en een klein koolwitje?

Twee dingen, en je hebt ze allebei nodig. De vleugelpunt van het klein koolwitje is spits, die van het scheefbloemwitje duidelijk afgerond. En de zwarte vlek op de voorvleugel is bij het scheefbloemwitje rechthoekig en fors, waar het klein koolwitje een kleinere, rondere vlek heeft die vaak naar binnen toe uitloopt. Het scheefbloemwitje is bovendien nog iets kleiner. Zonder een goede foto van de bovenkant is het een lastige determinatie.

Sinds wanneer zit het scheefbloemwitje in Nederland?

Sinds 2015, toen de eerste waarnemingen in Limburg werden gedaan. Daarna ging het hard: inmiddels is hij over vrijwel het hele land verspreid, al blijft hij in het noorden minder talrijk. De uitbreiding is opmerkelijk snel gegaan — vanuit Zwitserland heeft hij zich met gemiddeld tachtig kilometer per jaar naar Noordwest-Europa verplaatst. Dat maakt hem een van de duidelijkste voorbeelden van een soort die in enkele jaren onderdeel van onze fauna is geworden.

Waar vind je scheefbloemwitjes?

In de stad, en dat is voor een dagvlinder ongebruikelijk. Tuinen zijn zijn belangrijkste leefgebied, daarnaast parken, moestuinen en ruige bermen. De verklaring zit in de waardplant: scheefbloem, oftewel Iberis, een populaire tuinplant, en daarnaast wilde soorten uit de zandkoolgroep. Wie hem wil zien moet dus niet het natuurgebied in maar langs de borders van een stadstuin lopen.

Hoeveel generaties heeft hij per jaar?

Drie, en die overlappen elkaar flink: van eind maart tot begin juni, van juni tot augustus, en van juli tot november. In de praktijk betekent het dat je van het vroege voorjaar tot laat in het najaar scheefbloemwitjes kunt tegenkomen, met de meeste kans in mei en in augustus. Die lange vliegtijd met meerdere generaties helpt hem bij de snelle uitbreiding.

Is het scheefbloemwitje schadelijk in de tuin?

In de praktijk valt dat mee. Hij legt zijn eitjes op scheefbloem en op wilde kruisbloemigen, niet op kool zoals het groot en klein koolwitje. Een border met scheefbloem kan dus wel wat vraatschade oplopen, maar van moestuinschade op de schaal van de koolwitjes is geen sprake. Voor de meeste tuinbezitters is hij vooral een aanwinst: een nieuwe dagvlindersoort die zich vrijwillig meldt.

Gegevens over voorkomen komen uit de NDFF en van De Vlinderstichting. Zie ook onze verantwoording.

De seizoensmail

Eén keer per maand een korte mail: welke dieren er die maand te zien zijn, in welke gebieden, en wat er die maand net begint of juist ophoudt. Niet vaker, en nooit een advertentie.

Je krijgt eerst een mailtje met een bevestigingslink. Pas als je daarop klikt sta je op de lijst — zo kan niemand jouw adres aanmelden.