Zwarte merelman met gele snavel op een bemoste stam, met spiegeling
📷 Foto: Bas de Bruin — fotohut HBN-1XL (Han Bouwmeester), Twente, 30 oktober 2026

Merel spotten in Nederland

Turdus merula · Common Blackbird

Makkelijk 🦅 Vogel

Waar en wanneer zie je een merel in Nederland? Deze soort is makkelijk te zien, het hele jaar door.

Hoe herken je een merel?

Lengte 23,5 tot 29 cm, spanwijdte 34 tot 38 cm. Het mannetje is gitzwart met een oranjegele snavel en een gele oogring; het vrouwtje is donkerbruin met een vaag gevlekte borst en wordt daardoor vaak voor een andere soort aangezien. Jonge merels zijn roestbruin en zwaar gevlekt. Op de grond hipt en rent hij afwisselend, met korte stops waarin hij scheef naar beneden kijkt.

Waarmee kun je een merel verwarren?

Lijkt op: Spreeuw, Zwarte kraai, Beflijster, Zanglijster

  • Spreeuw: Ook zwart op afstand, maar de spreeuw loopt over gras in plaats van te hippen, is korter van staart en heeft in de vlucht een driehoekig silhouet.
  • Zwarte kraai: Veel groter en zwaarder gebouwd, met een dikke zwarte snavel; de merel heeft een oranjegele snavel en gele oogring.
  • Beflijster: Merelachtig, maar met een opvallende witte halvemaanvormige borstband en lichte vleugelranden.
  • Zanglijster: Het bruine vrouwtje van de merel wordt hiervoor vaak aangezien; de zanglijster heeft een duidelijk lichte borst met pijlpuntige vlekken, de merelvrouw slechts een vage vlekking.

Hoe klinkt een merel?

Opname: Ryan Hodnett, CC BY-SA 4.0, via Wikimedia Commons

Waar zie je deze soort in Nederland?

Vrijwel heel Nederland, van bos tot binnenstad. De merel is een van de weinige soorten die zich volledig aan de stad heeft aangepast.

Leefgebied: Bos, park, tuin en struweel: overal waar bodemleven zit om te zoeken en struiken staan om in te nestelen. Een tuin met bladeren en een strook aarde is voor hem waardevoller dan een gazon.

Dit is een algemene, wijdverspreide soort: je kunt hem op veel meer plekken tegenkomen dan de gebieden hieronder. Zie die lijst als een startpunt, niet als een volledige opsomming.

Hoe zeker is dit? geverifieerd kans volgens bron aanwezigheid gemeld Koppelingen die de onderste drempel niet halen, publiceren we niet. Zo bepalen we dat.

📍 Nationaal Park De Hoge Veluwe

Grote kans geverifieerd
Beste periode hier: Het hele jaar
💡 De bosbodem langs de wandelpaden.

📍 Gelderse Poort / Millingerwaard

Grote kans kans volgens bron
Vogelwerkgroep Nijmegen · gebiedsbeschrijving
Beste periode hier: Het hele jaar

📍 De Blauwe Kamer

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Zouweboezem

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Oostelijke Vechtplassen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Noordhollands Duinreservaat

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.
NDFF open data
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Ilperveld

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 De Dollard

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.
NDFF open data
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Landgoed Ennemaborg

aanwezigheid gemeld
NDFF open data
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Meijendel & Berkheide

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 21.027 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Voornes Duin

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 1.666 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.
NDFF open data, 4.890 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 De Maashorst

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 9.116 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Strabrechtse Heide & Beuven

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 3.754 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Loonse en Drunense Duinen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 4.941 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Schoorlse Duinen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 24.290 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 Haringvlietsluizen

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 218 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.
NDFF open data, 257 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

📍 De Putten bij Camperduin

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 155 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

Deze koppelingen komen rechtstreeks uit de database — per gebied met de kans, de bron en het bewijsniveau.

Wanneer is de beste tijd?

Groen = te zien · oranje = piekperiode. De balk rolt automatisch uit de database.

Beste periode: Het hele jaar aanwezig. Van maart tot juli zingt het mannetje vanaf een hoge zitplaats, meestal bij het eerste en het laatste licht — voor veel mensen het bekendste vogelgeluid van Nederland.

Beste tijdstip: De vroege ochtend en het laatste uur licht. Dan zingt hij, en dan zoekt hij op de grond naar wormen.

Recente waarnemingen

👁️ Waar is deze soort recent gezien?

Bekijk de actuele waarnemingen op Waarneming.nl. Een handige aanvulling op onze geverifieerde informatie.

Actuele waarnemingen op Waarneming.nl →

Zo vergroot je je kans

  • Leer eerst het geluid: de meeste vogels hoor je voordat je ze ziet.
  • Ga in het eerste uur na zonsopkomst, als de zang op zijn hoogtepunt is en de wind nog laag.
  • Gebruik een kijkhut of natuurlijke dekking; stilzitten levert meer op dan dichterbij lopen.
  • Houd de zon in je rug — tegen het licht in zie je alleen een silhouet, geen kleur.

Fotograferen

Zoekt wormen op gazon - ga plat liggen voor ooghoogte

🌿 Verantwoord spotten

Houd afstand, blijf op de paden en lok dieren nooit met voer of geluid. Verlaat het gebied zodra een dier onrustig wordt.

Bronnen: Sovon / Vogelbescherming / Zodion / Vlinderstichting; Vogelbescherming Nederland (vogelgids), geraadpleegd 02-11-2026
Status: Geverifieerd · Laatst gecontroleerd: 2026-08-08

Veelgestelde vragen

Welke vogel zingt in de vroege ochtend vanaf een dak?

Meestal de merel. Het mannetje zingt van maart tot juli vanaf een hoge zitplaats — een dak, schoorsteen of boomtop — bij het eerste en het laatste licht. Het is een rustige, fluitende melodie met korte pauzes, veel lager en warmer dan het gehaaste geluid van een spreeuw.

Waarom is de ene merel zwart en de andere bruin?

Dat is het verschil tussen man en vrouw. Het mannetje is gitzwart met een oranjegele snavel en oogring; het vrouwtje is donkerbruin met een vaag gevlekte borst. Jonge vogels zijn roestbruin en zwaar gevlekt, waardoor ze op een zanglijster lijken.

Waarom zie ik minder merels dan vroeger?

Het usutu-virus heeft vanaf 2016 in Nederland een flinke klap uitgedeeld aan de merelstand. De soort herstelt zich, maar in sommige jaren en streken zijn de aantallen merkbaar lager. Het virus wordt overgedragen door muggen en is voor mensen niet gevaarlijk.

Wat eet een merel?

Vooral regenwormen en insecten, aangevuld met bessen en fruit in het najaar. Vandaar zijn voorkeur voor bodems waar hij in kan zoeken: bladeren, mulch en zachte aarde leveren hem meer op dan een strak gemaaid gazon.

Hoe help je merels in de tuin?

Laat blad liggen onder struiken, houd een strook open aarde en plant besdragende struiken zoals meidoorn of vuilboom. Merels nestelen laag in dicht struikgewas, dus een dichte heg is meer waard dan een nestkast — die gebruiken ze namelijk niet.

Gegevens over voorkomen komen uit de NDFF en van Sovon Vogelonderzoek Nederland en Vogelbescherming Nederland. Zie ook onze verantwoording.

Meer foto's

Zwarte merelman met gele snavel op een bemoste stam, met spiegeling
Een merelman op een bemoste stam boven het water. Gemaakt vanuit een fotohut, bij een aangelegde drink- en badplaats.Foto: Bas de Bruin — fotohut HBN-1XL (Han Bouwmeester), Twente, 30 oktober 2026
Badderende merel in de oever, met opspattend water
Een merel badderend in de oever. Vogels baden ook in de herfst: schone veren isoleren beter.Foto: Bas de Bruin — fotohut HBN-1XL (Han Bouwmeester), Twente, 30 oktober 2026
Merelman tot aan de borst in het water, met gele snavel
De merelman gaat kopje onder. Alleen de gele snavel en de gele oogring blijven zichtbaar.Foto: Bas de Bruin — fotohut HBN-1XL (Han Bouwmeester), Twente, 30 oktober 2026

De seizoensmail

Eén keer per maand een korte mail: welke dieren er die maand te zien zijn, in welke gebieden, en wat er die maand net begint of juist ophoudt. Niet vaker, en nooit een advertentie.

Je krijgt eerst een mailtje met een bevestigingslink. Pas als je daarop klikt sta je op de lijst — zo kan niemand jouw adres aanmelden.