Kerkuil spotten in Nederland
Met geluk 🦅 Vogel Kwetsbare soort · R3
🛡️ Bewust geen exacte vindplaatsen
Dit is een kwetsbare soort. Wij tonen bewust geen nestlocaties en zijn in het broedseizoen (maart–juli) extra terughoudend met exacte plekken. Waarom we dat doen.
Waar en wanneer zie je een kerkuil in Nederland? Deze soort is met wat geluk te zien, het hele jaar door.
Hoe herken je een kerkuil?
Onmiskenbaar door de hartvormige, witte gezichtssluier. De bovenzijde is goudbruin met grijze spikkels, de onderzijde vrijwel wit. Lengte 33 tot 39 centimeter, spanwijdte 82 tot 99 centimeter. In het licht van koplampen oogt hij spierwit, wat hem in het donker verrassend opvallend maakt.
Waarmee kun je een kerkuil verwarren?
- Steenuil: Veel kleiner, bruin met witte streepjes en felgele ogen onder lichte wenkbrauwen.
- Bosuil: Groter en grijs tot roestbruin, met donkere ogen en zonder witte gezichtssluier.
Hoe klinkt een kerkuil?
Opname: British Library, CC BY 4.0, via Wikimedia Commons
Welk spoor laat een kerkuil achter?
Braakballen: 2,5 tot 8 cm lang, zwart tot donkergrijs en omgeven door een dun slijmlaagje; hoe meer muizen erin zaten, hoe groter de bal. Het maagsap van de kerkuil verteert wel het vlees maar niet de haren en de botjes, zodat de schedeltjes vrijwel gaaf in de bal blijven zitten. Daardoor is een kerkuilbal het beste materiaal om uit te pluizen: je kunt er de muizensoorten mee bepalen die in de omgeving leven.
Waar zie je deze soort in Nederland?
Verspreid over het boerenland in heel Nederland, het hele jaar aanwezig. De broedpopulatie schommelt sterk mee met het veldmuizenaanbod.
📍 Nationaal Park De Biesbosch
Zeldzaam kans volgens bron📍 Gelderse Poort / Millingerwaard
Zeldzaam kans volgens bron📍 De Blauwe Kamer
aanwezigheid gemeld📍 Zouweboezem
aanwezigheid gemeld📍 Oostelijke Vechtplassen
aanwezigheid gemeld📍 Noordhollands Duinreservaat
aanwezigheid gemeld📍 Wormer- en Jisperveld & Kalverpolder
aanwezigheid gemeld📍 Ilperveld
aanwezigheid gemeld📍 De Dollard
aanwezigheid gemeld📍 Zuidlaardermeergebied en Hunzedal
aanwezigheid gemeld📍 Landgoed Ennemaborg
aanwezigheid gemeld📍 Meijendel & Berkheide
aanwezigheid gemeld📍 Voornes Duin
aanwezigheid gemeld📍 Kampina & Oisterwijkse Vennen
aanwezigheid gemeld📍 De Maashorst
aanwezigheid gemeld📍 Strabrechtse Heide & Beuven
aanwezigheid gemeld📍 Loonse en Drunense Duinen
aanwezigheid gemeld📍 Schoorlse Duinen
aanwezigheid gemeld📍 Haringvlietsluizen
aanwezigheid gemeld📍 Vismigratierivier Afsluitdijk
aanwezigheid gemeld📍 De Putten bij Camperduin
aanwezigheid gemeldDeze koppelingen komen rechtstreeks uit de database — per gebied met de kans, de bron en het bewijsniveau.
Wanneer is de beste tijd?
Groen = te zien · oranje = piekperiode. De balk rolt automatisch uit de database.
Beste periode: Het hele jaar aanwezig. De broedtijd loopt van februari tot soms ver in het najaar; in muizenrijke jaren zijn er meer broedparen en meer tweede legsels.
Beste tijdstip: De nacht. Zodra het donker is gaat hij jagen in het open veld, vooral op veldmuizen. De meeste mensen zien hem als een witte schim in de koplampen langs een landweg.
Recente waarnemingen
👁️ Waar is deze soort recent gezien?
Bekijk de actuele waarnemingen op Waarneming.nl. Een handige aanvulling op onze geverifieerde informatie.
Actuele waarnemingen op Waarneming.nl →
Let op: bij kwetsbare soorten worden waarnemingen door de bron al vervaagd of afgeschermd. Wij nemen geen exacte locaties over.
Zo vergroot je je kans
- Leer eerst het geluid: de meeste vogels hoor je voordat je ze ziet.
- Ga in het eerste uur na zonsopkomst, als de zang op zijn hoogtepunt is en de wind nog laag.
- Gebruik een kijkhut of natuurlijke dekking; stilzitten levert meer op dan dichterbij lopen.
- Houd de zon in je rug — tegen het licht in zie je alleen een silhouet, geen kleur.
🎒 Wat je hiervoor nodig hebt
Verrekijker; nooit bij een broedplaats posten
🌿 Verantwoord spotten
Houd afstand, blijf op de paden en lok dieren nooit met voer of geluid. Verlaat het gebied zodra een dier onrustig wordt. Dit is een kwetsbare soort. Wij tonen bewust geen nestlocaties en zijn in het broedseizoen (maart–juli) extra terughoudend met exacte plekken.
Status: Geverifieerd · Laatst gecontroleerd: 2026-08-08
Veelgestelde vragen
Waar leeft de kerkuil in Nederland?
In het boerenland, verspreid over het hele land. Hij nestelt in gebouwen — schuren, kerktorens en speciaal opgehangen kasten — en jaagt in het open veld. Wij noemen bewust geen nestplaatsen: kerkuilen zijn tijdens het broeden zeer gevoelig voor verstoring, en broedgevallen zijn in de NDFF vervaagd tot een vlak van tien bij tien kilometer. Preciezer dan een regio kunnen én willen wij niet worden.
Wanneer maak je kans om er een te zien?
In het donker. De kerkuil wordt actief zodra het donker is en jaagt dan in het open veld, vooral op veldmuizen. De meeste mensen zien hem als een spierwitte schim die in de koplampen een landweg oversteekt. Bij maanlicht boven een ruige akkerrand is de kans het grootst.
Hoe herken je een kerkuil?
Aan de hartvormige, witte gezichtssluier — dat kenmerk heeft geen enkele andere Nederlandse uil. De bovenzijde is goudbruin met grijze spikkels, de onderzijde vrijwel wit. Met 33 tot 39 centimeter is hij kleiner dan de bosuil, en in het donker oogt hij verrassend wit.
Hoeveel kerkuilen zijn er in Nederland?
In 2025 ging het om 2.250 tot 2.450 broedparen, met 4.000 tot 10.000 overwinteraars. Dat aantal schommelt sterk mee met het veldmuizenaanbod: in muizenrijke jaren komt het boven de 2.500 broedparen uit. Sinds 2017 staat de soort niet meer op de Rode Lijst.
Wat is dat krijsende geluid ’s nachts?
Mogelijk een kerkuil. Anders dan de bosuil roept hij niet melodieus, maar maakt hij een spookachtige krijs en een blazend geluid, op het nest en in de vlucht. Dat geluid heeft de soort in het verleden zijn onheilspellende reputatie bezorgd.
Gegevens over herkenning en aantallen komen van Vogelbescherming Nederland en Sovon; voorkomen uit de NDFF, waarin broedgevallen van deze soort zijn vervaagd tot 10 x 10 km. Zie ook onze verantwoording.
Meer foto's

De seizoensmail
Eén keer per maand een korte mail: welke dieren er die maand te zien zijn, in welke gebieden, en wat er die maand net begint of juist ophoudt. Niet vaker, en nooit een advertentie.
Je krijgt eerst een mailtje met een bevestigingslink. Pas als je daarop klikt sta je op de lijst — zo kan niemand jouw adres aanmelden.