Velduil
📷 Stephan Sprinz, CC BY-SA 4.0 (Wikimedia Commons)

Velduil spotten in Nederland

Asio flammeus · Short-eared Owl

Zeldzaam 🦅 Vogel Kwetsbare soort · R3

🛡️ Bewust geen exacte vindplaatsen

Dit is een kwetsbare soort. Wij tonen bewust geen nestlocaties en zijn in het broedseizoen (maart–juli) extra terughoudend met exacte plekken. Waarom we dat doen.

Waar en wanneer zie je een velduil in Nederland? Deze soort is zelden te zien, het hele jaar door.

Hoe herken je een velduil?

Bleek geelbruine uil met zwavelgele ogen en zeer korte oorpluimen; in de vlucht lichte ondervleugels met een donkere pols.

Spanwijdte: 102 cm indicatie volgens Wikidata; verschilt per individu, geslacht en ondersoort · vergelijk alle vogels

Waarmee kun je een velduil verwarren?

Lijkt op: Ransuil

  • Ransuil: Langere oorpluimen en oranjegele ogen; jaagt s nachts en zit overdag verscholen.

Waar zie je deze soort in Nederland?

Open terrein met lage vegetatie: Waddeneilanden, Noord-Groningen, polders, hoogveen en open duin.

Dit is een algemene, wijdverspreide soort: je kunt hem op veel meer plekken tegenkomen dan de gebieden hieronder. Zie die lijst als een startpunt, niet als een volledige opsomming.

Hoe zeker is dit? geverifieerd kans volgens bron aanwezigheid gemeld Koppelingen die de onderste drempel niet halen, publiceren we niet. Zo bepalen we dat.

📍 Waddenzee (algemeen)

Met geluk kans volgens bron
Vogelbescherming Nederland en Sovon
Beste periode hier: Oktober tot en met april
💡 Dagactieve uil die laag en golvend boven de kwelder jaagt, op zoek naar veldmuizen. Kijk in de late middag vanaf een dijk; de gele ogen in het bleke gezicht zijn onmiskenbaar.

📍 Planken Wambuis

aanwezigheid gemeld
NDFF open data, 107 waarnemingen 2016-2026
Landelijke periode: apr-jun broedend; dec-feb wintergasten.

Deze koppelingen komen rechtstreeks uit de database — per gebied met de kans, de bron en het bewijsniveau.

Wanneer is de beste tijd?

Groen = te zien · oranje = piekperiode. De balk rolt automatisch uit de database.

Beste periode: apr-jun broedend; dec-feb wintergasten.

Beste tijdstip: Overdag en in de schemering.

Recente waarnemingen

👁️ Waar is deze soort recent gezien?

Bekijk de actuele waarnemingen op Waarneming.nl. Een handige aanvulling op onze geverifieerde informatie.

Actuele waarnemingen op Waarneming.nl →

Let op: bij kwetsbare soorten worden waarnemingen door de bron al vervaagd of afgeschermd. Wij nemen geen exacte locaties over.

Zo vergroot je je kans

  • Leer eerst het geluid: de meeste vogels hoor je voordat je ze ziet.
  • Ga in het eerste uur na zonsopkomst, als de zang op zijn hoogtepunt is en de wind nog laag.
  • Gebruik een kijkhut of natuurlijke dekking; stilzitten levert meer op dan dichterbij lopen.
  • Houd de zon in je rug — tegen het licht in zie je alleen een silhouet, geen kleur.

🎒 Wat je hiervoor nodig hebt

Verrekijker

🌿 Verantwoord spotten

Houd afstand, blijf op de paden en lok dieren nooit met voer of geluid. Verlaat het gebied zodra een dier onrustig wordt. Dit is een kwetsbare soort. Wij tonen bewust geen nestlocaties en zijn in het broedseizoen (maart–juli) extra terughoudend met exacte plekken.

Bronnen: Vogelbescherming Nederland en Sovon Vogelonderzoek Nederland
Status: Geverifieerd · Laatst gecontroleerd: 2026-08-08

Veelgestelde vragen

Waarom kun je deze uil overdag zien?

Omdat de velduil, anders dan de meeste uilen, gewoon bij daglicht jaagt. Hij vliegt laag en zeilend over open terrein, met trage, bijna vlinderachtige vleugelslagen, en laat zich dan plotseling op een muis vallen. Dat maakt hem voor veel mensen de enige uil die ze ooit echt zien vliegen.

Waar en wanneer heb je kans?

In open terrein met lage vegetatie: de Waddeneilanden, Noord-Groningen, open polders, hoogveen en duin. Als broedvogel van april tot juni, maar de grootste kans is in de winter: van december tot februari komen er noordelijke vogels bij en zitten er 100 tot 500 velduilen in Nederland.

Wat is het verschil met een ransuil?

Ogen en oorpluimen. De velduil heeft felle zwavelgele ogen en zeer korte oorpluimen die je vaak helemaal niet ziet; de ransuil heeft oranje ogen en lange, opvallende oorpluimen. De velduil is bleker en geler, jaagt overdag boven open land, en de ransuil is een schemervogel van bosranden en houtwallen. In de vlucht heeft de velduil lichte ondervleugels met een duidelijke donkere vlek op de pols.

Wat hebben muizen ermee te maken?

Alles. Zijn broedsucces hangt volledig af van de veldmuizenstand. In het muizenpiekjaar 2014 broedden er in Friesland alleen al meer dan vijftig paren, terwijl er in magere jaren nauwelijks iets gebeurt. Hij is bovendien nomadisch: hij broedt daar waar dat jaar toevallig veel muizen zitten.

Hoe gaat het met de soort?

Zeer slecht. Van 130 tot 185 broedparen in de jaren zeventig naar 15 tot 30 in 2025 — hij staat als ernstig bedreigd op de Rode Lijst. Verlies van open, muizenrijk terrein, intensivering van de landbouw en verstoorde muizencycli spelen mee. Hij broedt op de grond, dus blijf op de paden en houd honden aangelijnd. Nestlocaties noemen wij niet.

Gegevens over voorkomen komen uit de NDFF, van Vogelbescherming Nederland en van Sovon Vogelonderzoek Nederland. Broedgevallen zijn in de NDFF vervaagd tot 10 x 10 km. Zie ook onze verantwoording.

De seizoensmail

Eén keer per maand een korte mail: welke dieren er die maand te zien zijn, in welke gebieden, en wat er die maand net begint of juist ophoudt. Niet vaker, en nooit een advertentie.

Je krijgt eerst een mailtje met een bevestigingslink. Pas als je daarop klikt sta je op de lijst — zo kan niemand jouw adres aanmelden.