Aardbeivlinder in Nederland
📷 xulescu_g, CC BY-SA 2.0 (Wikimedia Commons)

Aardbeivlinder spotten in Nederland

Pyrgus malvae · Grizzled Skipper

Zeldzaam 🦋 Vlinder Kwetsbare soort · R1

🛡️ Bewust geen exacte vindplaatsen

Dit is een kwetsbare soort. Wij noemen bewust geen exacte vindplaatsen. Staat er hieronder een gebied, dan is dat omdat de terreinbeheerder de soort daar zelf publiceert; de bron staat erbij. Zo dragen we bij aan de bescherming van de soort. Waarom we dat doen.

Waar en wanneer zie je een aardbeivlinder in Nederland? Deze soort is zelden te zien, van april tot en met juni.

Hoe herken je een aardbeivlinder?

Klein dikkopje met een voorvleugellengte van ongeveer 11 millimeter. De bovenvleugels zijn donkerbruin met scherp afgelijnde witte vlekken. Het kenmerkendste detail is een scherpe witte vierkante vlek met een driehoekige insnijding op de bovenkant van de achtervleugel — het zogenoemde kiesje.

Waar zie je deze soort in Nederland?

Zeer lokaal. De belangrijkste populaties liggen op de Hoge Veluwe, in de Amsterdamse Waterleidingduinen, op Schiermonnikoog en rond het Bargerveen. Begin twintigste eeuw was de soort algemeen; tussen 1920 en 1975 ging hij gestaag achteruit en rond 1995 resteerden nog ongeveer vijfentwintig populaties.

Leefgebied: Zowel droge als vochtige terreinen met een afwisseling van lage en hoge vegetatie: graslanden, duinen, heiden en moerassen met een lage vegetatiestructuur.

Wanneer is de beste tijd?

Groen = te zien · oranje = piekperiode. De balk rolt automatisch uit de database.

Beste periode: Half april tot half juni, in één generatie.

Beste tijdstip: Zonnige uren midden op de dag.

Recente waarnemingen

👁️ Waar is deze soort recent gezien?

Bekijk de actuele waarnemingen op Waarneming.nl. Een handige aanvulling op onze geverifieerde informatie.

Actuele waarnemingen op Waarneming.nl →

Let op: bij kwetsbare soorten worden waarnemingen door de bron al vervaagd of afgeschermd. Wij nemen geen exacte locaties over.

Zo vergroot je je kans

  • Ga op een warme, windstille dag tussen een uur of tien en vier — dan zijn ze actief.
  • Zoek de plek op, niet het dier: bloemrijke randen bij vlinders, oevers en open water bij libellen.
  • Beweeg langzaam en houd je schaduw van het dier af; die valt eerder op dan jijzelf.
  • Vroeg in de ochtend zitten ze nog koud en stil op een blad — dan kun je het dichtst naderen.

🎒 Wat je hiervoor nodig hebt

Camera met macro. Met elf millimeter voorvleugellengte is dit een van de kleinste dagvlinders van Nederland.

Fotograferen

De mannetjes verdedigen hun territorium vanaf een hoog grassprietje en keren daar telkens naar terug. Richt scherp op zo'n sprietje en wacht af in plaats van achter de vlinder aan te lopen.

🌿 Verantwoord spotten

Houd afstand, blijf op de paden en lok dieren nooit met voer of geluid. Verlaat het gebied zodra een dier onrustig wordt. Dit is een kwetsbare soort. Wij noemen bewust geen exacte vindplaatsen. Staat er hieronder een gebied, dan is dat omdat de terreinbeheerder de soort daar zelf publiceert; de bron staat erbij. Zo dragen we bij aan de bescherming van de soort.

Bronnen: NDFF Flora & Fauna Verkenner (open data), geraadpleegd 07-08-2026; De Vlinderstichting
Status: Geverifieerd · Laatst gecontroleerd: 2026-08-08

Veelgestelde vragen

Hoe herken je een aardbeivlinder?

Aan het kiesje. Op de bovenkant van de achtervleugel staat een scherpe witte vierkante vlek met een driehoekige insnijding erin — een vorm die aan een kies doet denken en die deze soort onderscheidt. Verder zijn de vleugels donkerbruin met scherp afgelijnde witte vlekken, in een geblokt patroon. Het is een heel klein dikkopje: voorvleugellengte ongeveer 11 millimeter.

Wat is het verschil met het kalkgraslanddikkopje?

De ordening van de vlekken. Het kalkgraslanddikkopje heeft een geordende rij vlekken langs de achterrand, terwijl de vlekken bij de aardbeivlinder onregelmatiger verdeeld zijn. Daarbij komt het kiesje op de achtervleugel, dat bij de aardbeivlinder scherp begrensd is. Ook het Bretons spikkeldikkopje lijkt erop. Alle drie zijn ze klein en druk, dus een foto van de bovenkant is bij deze groep vrijwel onmisbaar.

Waar leeft de rups van?

Van planten uit de rozenfamilie. In het binnenland is dat vooral tormentil, in de duinen dauwbraam; soms ook bosaardbei en moerasspirea. Ondanks de naam is de aardbei zelf dus niet zijn hoofdvoedsel. Wat die planten gemeen hebben is dat ze laag blijven en op plekken groeien waar de vegetatie niet volledig dichtgroeit.

Wanneer en waar zoek je hem?

Van half april tot half juni, met de piek in mei — hij is daarmee een van de vroegste dikkopjes van het jaar. Het leefgebied is verrassend breed: zowel droge als vochtige terreinen, mits er afwisseling is tussen lage en hoge vegetatie. Graslanden, duinen, heiden en moerassen met een lage structuur voldoen allemaal. De belangrijkste populaties zitten op de Hoge Veluwe, in de Amsterdamse Waterleidingduinen, op Schiermonnikoog en rond het Bargerveen.

Waarom noemen jullie geen precieze vindplaatsen?

Omdat álle waarnemingen van deze soort in de NDFF vervaagd zijn tot hokken van 5 bij 5 kilometer, met bescherming en verstoring van de soort als reden. De gebieden die wij noemen — Hoge Veluwe, Amsterdamse Waterleidingduinen, Schiermonnikoog, Bargerveen — zijn grote terreinen die de beheerders zelf publiceren; exacte vliegplaatsen laten wij weg. Deze vlinder is bovendien vrij honkvast, waardoor een populatie zich niet makkelijk herstelt na verstoring.

Gegevens over voorkomen komen uit de NDFF en van De Vlinderstichting. Deze soort staat op de NDFF Lijst Kwetsbare Soorten: álle waarnemingen zijn vervaagd tot 5 bij 5 kilometer, daarom noemen wij geen gebieden of vindplaatsen. Zie ook onze verantwoording.

De seizoensmail

Eén keer per maand een korte mail: welke dieren er die maand te zien zijn, in welke gebieden, en wat er die maand net begint of juist ophoudt. Niet vaker, en nooit een advertentie.

Je krijgt eerst een mailtje met een bevestigingslink. Pas als je daarop klikt sta je op de lijst — zo kan niemand jouw adres aanmelden.