Venglazenmaker spotten in Nederland
Zeldzaam 🪰 Libel Kwetsbare soort · R1
🛡️ Bewust geen exacte vindplaatsen
Dit is een kwetsbare soort. Wij noemen bewust geen exacte vindplaatsen. Staat er hieronder een gebied, dan is dat omdat de terreinbeheerder de soort daar zelf publiceert; de bron staat erbij. Zo dragen we bij aan de bescherming van de soort. Waarom we dat doen.
Waar en wanneer zie je een venglazenmaker in Nederland? Deze soort is zelden te zien, van juni tot en met oktober.
Hoe herken je een venglazenmaker?
Slank gebouwde glazenmaker van 65 tot 80 millimeter. Het mannetje heeft bruinblauwe ogen en een donker achterlijf met blauwe vlekken aan de achterranden van de segmenten. Op het borststuk staan twee gele banden, vaak met een blauwe tint bovenin, en achter elk oog zit een geel vlekje. Het vrouwtje heeft bruine ogen met groen, gele tot groene achterlijfsvlekken die zelden blauw zijn, kortere schouderstrepen dan het mannetje en V-vormige achterlijfsaanhangsels met een spitse top.
Waar zie je deze soort in Nederland?
De hoge zandgronden, bij matig voedselarme, van nature zure vennen en hoogveen.
Leefgebied: Matig voedselarme, van nature zure vennen en hoogveen. De soort is honkvast en blijft in geschikt leefgebied.
Wanneer is de beste tijd?
Groen = te zien · oranje = piekperiode. De balk rolt automatisch uit de database.
Beste periode: Half juni tot eind oktober, met de piek in augustus en september.
Beste tijdstip: Middag, langs bosranden en heidevelden.
Recente waarnemingen
👁️ Waar is deze soort recent gezien?
Bekijk de actuele waarnemingen op Waarneming.nl. Een handige aanvulling op onze geverifieerde informatie.
Actuele waarnemingen op Waarneming.nl →
Let op: bij kwetsbare soorten worden waarnemingen door de bron al vervaagd of afgeschermd. Wij nemen geen exacte locaties over.
Zo vergroot je je kans
- Ga op een warme, windstille dag tussen een uur of tien en vier — dan zijn ze actief.
- Zoek de plek op, niet het dier: bloemrijke randen bij vlinders, oevers en open water bij libellen.
- Beweeg langzaam en houd je schaduw van het dier af; die valt eerder op dan jijzelf.
- Vroeg in de ochtend zitten ze nog koud en stil op een blad — dan kun je het dichtst naderen.
🎒 Wat je hiervoor nodig hebt
Verrekijker. Hij jaagt vooral 's middags langs bosranden, waar je hem beter kunt volgen dan boven het ven.
Fotograferen
Fotografeer hem jagend langs een bosrand in plaats van boven het water. Blijf van de veenmosvegetatie af: die is het larvenmilieu en herstelt zich nauwelijks van betreding.
🌿 Verantwoord spotten
Houd afstand, blijf op de paden en lok dieren nooit met voer of geluid. Verlaat het gebied zodra een dier onrustig wordt. Dit is een kwetsbare soort. Wij noemen bewust geen exacte vindplaatsen. Staat er hieronder een gebied, dan is dat omdat de terreinbeheerder de soort daar zelf publiceert; de bron staat erbij. Zo dragen we bij aan de bescherming van de soort.
Status: Geverifieerd · Laatst gecontroleerd: 2026-08-07
Veelgestelde vragen
Hoe herken je een venglazenmaker?
Aan de gele vlekjes achter de ogen en de twee gele borststukbanden. Het is een slanke glazenmaker van 65 tot 80 millimeter met een donker achterlijf waarop blauwe vlekken aan de achterranden van de segmenten staan. De ogen van het mannetje zijn bruinblauw. Bij het vrouwtje zijn de ogen bruin met groen en zijn de achterlijfsvlekken geel tot groen in plaats van blauw; ook heeft zij kortere schouderstrepen en V-vormige aanhangsels met een spitse top.
Wat is het verschil met de blauwe glazenmaker?
Het leefgebied helpt het meest: de blauwe glazenmaker is een algemene soort van allerlei wateren en tuinvijvers, de venglazenmaker zit uitsluitend bij zure vennen en hoogveen op de hoge zandgronden. Zie je in augustus een glazenmaker boven een gewone plas of in een tuin, dan is het vrijwel zeker de blauwe. Op kenmerken: de venglazenmaker heeft duidelijke gele vlekjes achter de ogen en twee gele borststukbanden, en zijn blauwe vlekken zitten geconcentreerd aan de achterranden van de segmenten.
En het verschil met de noordse glazenmaker?
Die twee lijken sterk op elkaar en vliegen soms bij hetzelfde hoogveen. De noordse glazenmaker is fletser van kleur en heeft een grotere borststuktekening. Beslissend is de zwarte streep op het voorhoofd: bij de noordse glazenmaker blijft die over de hele lengte even breed, bij de venglazenmaker versmalt hij. Bovendien mist de noordse glazenmaker de gele vlekjes achter de ogen die de venglazenmaker wél heeft.
Waar en wanneer kun je hem zien?
Op de hoge zandgronden, bij matig voedselarme en van nature zure vennen en hoogveen, van half juni tot eind oktober met de piek in augustus en september. Hij jaagt vooral ’s middags langs bosranden en over heidevelden, dus daar zie je hem eerder dan boven het water zelf. Mannetjes verdedigen een territorium vlak boven het water en houden daarbij karakteristiek het achterlijf rechtop.
Waarom noemen jullie geen vindplaatsen van de venglazenmaker?
Omdat álle waarnemingen van deze soort in de NDFF vervaagd zijn tot hokken van 5 bij 5 kilometer, met als redenen aantasting van kwetsbare habitats, bescherming en verstoring van de soort. Hoogveen en zure vennen zijn precies het type vegetatie dat kapot gelopen wordt, en de larven zitten in het veenmos. De soort is bovendien honkvast: hij zwerft niet, dus een verdwenen populatie komt niet vanzelf terug. Wij houden het daarom bij de hoge zandgronden.
Gegevens over voorkomen komen uit de NDFF en van De Vlinderstichting. Deze soort staat op de NDFF Lijst Kwetsbare Soorten: álle waarnemingen zijn vervaagd tot 5 bij 5 kilometer, daarom noemen wij geen gebieden of vindplaatsen. Zie ook onze verantwoording.
De seizoensmail
Eén keer per maand een korte mail: welke dieren er die maand te zien zijn, in welke gebieden, en wat er die maand net begint of juist ophoudt. Niet vaker, en nooit een advertentie.
Je krijgt eerst een mailtje met een bevestigingslink. Pas als je daarop klikt sta je op de lijst — zo kan niemand jouw adres aanmelden.